Begin jaren negentig heeft Tongeren, de oudste stad van België, nog steeds geen cultuurcentrum. Het schepencollege en de culturele raad slaan de handen in elkaar en verrichten een grondig onderzoek over de noodzaak en de werkingsmogelijkheden van zo’n centrum. Eenmaal het besluit genomen, wordt onmiddellijk naar een geschikt terrein gezocht. Er wordt gekozen voor nieuwbouw omdat de stad geen geschikte, bestaande infrastructuur bezit.

De eerste steenlegging gebeurt op 11 januari 1992 in aanwezigheid van de toenmalige gemeenschapsminister Patrick Dewael. Goed twee jaar later - op zaterdag 28 mei 1994 - opent de Velinx officieel haar deuren voor het groot publiek. Een inspectiebezoek van het Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap, op 16 maart 1994, bestempelt de Velinx als ‘het mooiste cultureel centrum van Vlaanderen’. Op 4 januari 1995 wordt het cultureel centrum erkend in de plus-categorie I.

Sinds 1 januari 2002 is de Velinx door het Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap erkend als een cultuurcentrum in de B-categorie en de Provincie Limburg erkent de Velinx als cultuurcentrum met een regionale werking. In geen tijd stond Tongeren op de culturele kaart. Nieuwe talenten werden gelanceerd, gevestigde waarden geprogrammeerd, ‘must-see’ voorstellingen in het aanbod opgenomen. Naast een indrukwekkend aanbod werden ook nog eens initiatieven als BEWOGEN TONGEREN, VIVA VELINX en De Ne9ende Maand werden ontwikkeld.

De pijlers uit de begindagen vormen nog steeds de kern van het Velinx-profiel: een sterk artistiek profiel dat zich zowel tot de marge als tot de brede kern van podiumlandschap richt. Een huis gebouwd op stevige de geïnteresseerde cultuurliefhebber, de meerwaardezoeker als de liefhebber van een avondje uit op zijn wenken bedient. “De drempel laag, de lat hoog” is sinds jaar en dag het motto van het Tongerse cultuurcentrum. Doorheen de jaren werden door de opeenvolgende directeurs hier hard aan gewerkt, steeds in volledige artistieke onafhankelijkheid.

Sinds 1 januari 2008 fungeert de Velinx als een volwaardige stedelijke dienst binnen het Tongerse gemeentelijke apparaat. Door te zorgen voor artistieke continuïteit in de vorm een gespreid beleid, door het smeden van samenwerkingsverbanden met de verschillende spelers binnen het Tongerse culturele veld zoals de Cultuurdienst Tongeren, Academie Tongeren, B-Classic/Festival van Vlaanderen, de Jeugddienst Tongeren en de Bibliotheek Tongeren en door het ontwikkelen van nieuwe initiatieven (o.a. film- en lezingenaanbod, kansen geven aan lokaal talent) en in te spelen op nieuwe tendensen blijft de Velinx steeds de vinger aan de pols houden en tegelijkertijd ook de weg naar de gebruiker te zoeken én vinden.